W rozmowie z Kubą Wygnańskim pada wiele ważnych zdań. Krążymy wokół tematu demokracji miejskiej i jej niedostatków, ale wchodzimy też nieraz na poziom demokracji w ogóle.
Miało być referendalne tsunami, a nic się nie dzieje – zdają się głosić najważniejsze media. A tymczasem…
Od początku bieżącego roku odbyły się referenda odwoławcze w 30 miejscowościach. W niektórych z nich były to de facto dwa referenda: jedno dotyczyło organu wykonawczego (wójta, burmistrza lub prezydenta miasta), drugie rady gminy/ miasta. Dużo to, czy mało?
Dla porównania w poprzedniej kadencji, która ostatecznie trwała 5 i pół roku, mieliśmy 64 próby odwołania wójta, burmistrza lub prezydenta. Więcej o tym w tekście o referendalnym „tsunami”.
Dlaczego nie rozmawiano o zmienianiu systemu? Na marginesie Krajowego Kongresu Współpracy Lokalnej organizowanego przez Fundację Rozwoju Demokracji Lokalnej (Warszawa, 1-2 października br.) zadajemy to pytanie Andrzejowi Andrysiakowi, prezesowi Stowarzyszenia Gazet Lokalnych, m.in. autorowi książki „Lokalsi. Nieoficjalna historia pewnego samorządu”.
Według Platona (w uproszczeniu) rządy w demokracji przejmuje motłoch, co prowadzi do tyranii... Szereg przykładów, nie tylko najświeższych, pokazuje, że trwałość demokratycznego ładu nie tyle jest ugruntowana w trafnych rozwiązaniach instytucjonalno-proceduralnych, co w postawach szerokich mas wobec demokracji. To, że w Polsce ład demokratyczny wciąż trwa, zakrawa na cud – w świetle dalej przedstawionych danych. Opatrzność wciąż chyba jeszcze nie sprzyja dążeniom prawackich zamordystów. Jak długo jeszcze?
Czy mieszkańcy powinni mieć coś do powiedzenia w sprawie zarządzania miastem i gminą? To pytanie bardziej niż retoryczne. Oczywiście, że tak.
Partnerska współpraca samorządu, organizacji społecznych i aktywnych obywateli jest wyrazem demokratycznej dojrzałości państwa. Trzydzieści lat po wyborach 4 czerwca 1989 roku, kiedy Polki i Polacy przy urnach wyborczych opowiedzieli się za demokracją, wracamy w Gdańsku, gdzie wszystko się zaczęło, do źródeł.